آشنایی با اقامت دائم (ILR)
اقامت دائم یا Indefinite Leave to Remain که به اختصار ILR نامیده میشود و در اصطلاحات اداری به آن «Settlement» (اسکان) نیز میگویند، وضعیتی قانونی است که به شما اجازه میدهد بدون محدودیت زمانی برای زندگی، کار و تحصیل در بریتانیا بمانید. رسیدن به این مرحله یکی از مهمترین نقاط عطف برای هر مهاجر است، زیرا محدودیتهای زمانی ویزای شما را برمیدارد و پیشنیاز اصلی برای درخواست تابعیت بریتانیایی است.
چه کسانی واجد شرایط هستند و مسیرهای اصلی رسیدن به ILR
واجد شرایط بودن برای ILR بستگی به نوع ویزای فعلی شما و مدت زمانی دارد که به طور قانونی در بریتانیا اقامت داشتهاید:
- مسیرهای کاری: اکثر ویزاهای کاری (مانند Skilled Worker) نیاز به ۵ سال اقامت مستمر دارند. برخی ویزاهای تخصصی مانند Global Talent یا Innovator Founder ممکن است اجازه دریافت اقامت دائم پس از ۳ سال را بدهند.
- مسیرهای خانوادگی: شریک زندگی (Partner)، والدین یا فرزندان افرادی که اقامت دائم دارند، میتوانند بر اساس معیارهای خاص خانوادگی درخواست دهند.
- اقامت طولانیمدت (مسیر ۱۰ ساله): هر کسی که به مدت ۱۰ سال متوالی و قانونی در بریتانیا زندگی کرده باشد، ممکن است از طریق مسیر Long Residence واجد شرایط دریافت ILR شود.
- سایر مسیرها: پناهندگان، افرادی که دارای حمایتهای بشردوستانه هستند یا شهروندان کشورهای مشترکالمنافع (Commonwealth) با ویزای Ancestry، مسیرهای خاص خود را برای اسکان دارند.
اقامت مستمر و قانون ۱۸۰ روز غیبت
برای دریافت ILR، شما باید «اقامت مستمر» (Continuous Residence) خود را ثابت کنید. قانون کلی این است که در هر بازه ۱۲ ماهه متوالی طی سالهای مورد نیاز، نباید بیش از ۱۸۰ روز خارج از بریتانیا بوده باشید.
نکات کلیدی در مورد محاسبه غیبتها:
- فقط روزهای کامل: تنها روزهایی که به طور کامل خارج از بریتانیا بودهاید در شمارش ۱۸۰ روز لحاظ میشوند. اگر در یک روز هر دو سفر خروج و ورود را انجام دهید، آن روز غیبت محسوب نمیشود.
- محاسبه جاری (Rolling Basis): برای ویزاهایی که بعد از ۱۱ ژانویه ۲۰۱۸ صادر شدهاند، غیبتها معمولاً به صورت جاری محاسبه میشوند.
- استثنائات: غیبتهایی که به دلیل دلایل جدی یا اضطراری (مانند بیماری سخت یکی از بستگان نزدیک یا بلایای طبیعی) رخ داده باشند، در صورت ارائه مدارک معتبر ممکن است نادیده گرفته شوند.
نکته بسیار مهم برای ایرانیان: سفرهای به ایران
برای ایرانیان، سفرهای بازگشت به وطن برای دیدار خانواده یا کارهای تجاری باید با دقت بسیار ثبت شوند. از آنجایی که بسیاری از ایرانیان مقیم بریتانیا سفرهای متعددی دارند، احتمال اینکه به طور اتفاقی از حد ۱۸۰ روز فراتر روند زیاد است.
توصیه: شدیداً توصیه میشود یک جدول (Spreadsheet) دقیق از تمامی تاریخهای خروج و ورود خود تهیه کنید و کپی تمامی بلیطهای هواپیما و مهرهای پاسپورت را به عنوان مدرک اقامت مستمر نگه دارید. این مدارک در هنگام بررسی توسط وزارت کشور (Home Office) حیاتی هستند.
آزمون Life in the UK و شرایط زبان انگلیسی
اکثر متقاضیان بین ۱۸ تا ۶۴ سال باید قبل از ارسال درخواست، دو شرط اصلی را برآورده کنند:
- تسلط به زبان انگلیسی: باید مهارت زبان خود را (معمولاً در سطح B1 یا بالاتر) از طریق یک آزمون معتبر SELT (Secure English Language Test) یا مدرک تحصیلی معتبری که به زبان انگلیسی تدریس شده، ثابت کنید.
- آزمون Life in the UK: باید در آزمون رسمی «زندگی در بریتانیا» پذیرفته شوید. این آزمون ۴۵ دقیقهای شامل ۲۴ سوال درباره تاریخ، سنتها و قوانین بریتانیا است. هزینه آزمون ۵۰ پوند است و باید حداقل ۳ روز قبل به صورت آنلاین رزرو شود.
مدارک، هزینهها و بایومتریک
روند درخواست
درخواستها معمولاً به صورت آنلاین از طریق درگاه gov.uk ارسال میشوند. پس از ارسال درخواست، باید برای ثبت اطلاعات بایومتریک (اثر انگشت و عکس دیجیتال) به یکی از مراکز تعیینشده مراجعه کنید.
هزینههای تقریبی
- هزینه استاندارد اقامت (Settlement Fee): تقریباً ۳,۲۲۶ پوند (همیشه نرخهای بهروز را در سایت gov.uk چک کنید زیرا تغییر میکنند).
- سرویس اولویتدار (Super Priority Service): با پرداخت هزینه اضافی (حدود ۱,۰۰۰ پوند)، میتوانید نتیجه درخواست خود را ظرف یک تا دو روز کاری دریافت کنید.
مزایای ILR و مسیر رسیدن به تابعیت
پس از دریافت ILR، مزایای فوری زیر حاصل میشود:
- اقامت دائمی: دیگر نیازی به تمدید ویزا یا پذیرش شرایط محدودکننده برای کار یا تحصیل نیست.
- دسترسی به کمکهای دولتی (Public Funds): شما واجد شرایط درخواست مزایای رفاهی بریتانیا (طبق قوانین مربوطه) میشوید.
- تابعیت بریتانیایی: پس از ۱۲ ماه داشتن ILR (یا مدت کمتری در برخی مسیرهای خانوادگی)، میتوانید برای تابعیت (Naturalisation) درخواست دهید که به شما اجازه میدهد پاسپورت بریتانیایی دریافت کنید.
لینکهای مفید
- بررسی واجد شرایط بودن برای ILR — ابزار رسمی gov.uk
- راهنمای مسیر اقامت ۱۰ ساله — اطلاعات مربوط به مسیر Long Residence
- رزرو آزمون Life in the UK — درگاه رسمی رزرو آزمون
- شرایط زبان انگلیسی — نحوه اثبات تسلط به زبان)
