درک مفهوم ضامن (Guarantor) در بریتانیا
در بازار اجاره مسکن بریتانیا، ضامن یا Guarantor شخصی است (معمولاً مقیم بریتانیا و مالک خانه) که قانوناً موافقت میکند در صورتی که شما قادر به پرداخت اجارهبها نباشید، هزینههای اجاره و هرگونه خسارت احتمالی را پرداخت کند. موجران و بنگاههای املاک برای کاهش ریسک مالی، از ضامن استفاده میکنند.
احتمالاً در موارد زیر از شما درخواست ضامن میشود:
- اگر برای اولین بار خانه اجاره میکنید یا دانشجو هستید.
- اگر به تازگی از خارج از کشور به بریتانیا نقل مکان کردهاید.
- اگر درآمد کمی دارید یا سابقه اعتباری (Credit History) محدودی دارید.
- اگر نمیتوانید توصیهنامهای از یک موجر قبلی در بریتانیا ارائه دهید.
فرآیند بررسی صلاحیت (Referencing)
پیش از امضای قرارداد اجاره، موجران برای تایید قابلیت اطمینان شما، فرآیند «Referencing» یا بررسی صلاحیت را انجام میدهند. این فرآیند معمولاً شامل موارد زیر است:
- بررسی حق اجاره (Right to Rent Check): مدرک قانونی وضعیت مهاجرتی شما (مانند پاسپورت یا کد اشتراک آنلاین از سایت GOV.UK).
- بررسی اعتبار (Credit Check): جستوجو در سوابق مالی شما در بریتانیا. تازهواردان معمولاً دارای «پرونده نازک» (Thin File) هستند، یعنی هیچ سابقه اعتباری ندارند و این موضوع میتواند منجر به رد شدن در بررسی صلاحیت شود.
- تاییدیه اشتغال و درآمد: مدرکی که نشان دهد درآمد شما برای پرداخت اجاره کافی است (مثلاً رسیدهای حقوق سه ماه اخیر یا قرارداد کاری).
- توصیهنامه موجر قبلی: نامهای از سوی موجر قبلی که تایید کند اجارهبها را بهموقع پرداخت کردهاید.
گزینهها در صورت نداشتن ضامن بریتانیایی
اگر دوستی ندارید که مقیم بریتانیا و مالک خانه باشد تا ضامن شما شود، جایگزینهای زیر را بررسی کنید:
۱. خدمات ضامن حرفهای (Professional Guarantor Services)
شرکتهایی وجود دارند که در ازای دریافت هزینه، به عنوان ضامن قانونی شما عمل میکنند. این خدمات توسط اکثر بنگاهها و موجران پذیرفته میشوند.
- RentGuarantor: ضمانت حرفهای ارائه میدهد و تا سقف دو ماه اجارهبها، پوششی برای خسارات احتمالی فراهم میکند.
- Housing Hand: متخصص در خدمات دانشجویان و متخصصان است و امکان پرداخت ماهانه (شروع از حدود ۳۶ پوند در ماه) و خدمات حمایتی رفاهی را ارائه میدهد.
- Goodlord Guarantor: یک سرویس دیجیتال سریع که اغلب مستقیماً با نرمافزارهای بررسی صلاحیت بنگاهها ادغام شده و سرعت تایید را بالا میبرد.
۲. پرداخت پیشپرداخت اجاره (Rent in Advance)
در گذشته، رایج بود که افرادی که ضامن نداشتند، اجاره ۶ تا ۱۲ ماه را پیشپرداخت کنند. با این حال، از اول می ۲۰۲۶، طبق قانون حقوق مستاجران (Renters' Rights Act)، مبلغی که موجر میتواند به عنوان پیشپرداخت درخواست کند محدود شده است (اغلب فقط تا یک ماه اجاره). این تغییر قانونی باعث شده است که استفاده از خدمات ضامن حرفهای بسیار ضروریتر از قبل شود.
۳. مدارک جایگزین و توصیهنامههای اخلاقی
اگر در بررسیهای رسمی رد شدید، میتوانید با ارائه مدارک زیر، موجر را متقاعد کنید:
- اثبات تمکن مالی (Proof of Funds): ارائه موجودی حساب بانکی برای نشان دادن ثبات مالی.
- توصیهنامه اخلاقی (Character References): نامههایی از سوی کارفرمایان یا افراد معتبر که بتوانند بر روی قابلیت اطمینان شما تاییدیه دهند.
- صداقت و شفافیت: صادق بودن درباره نداشتن سابقه اعتباری در بریتانیا قبل از شروع بررسیهای رسمی، گاهی باعث میشود موجران خصوصی انعطاف بیشتری نشان دهند.
حمایتهای ویژه دانشجویان
دانشجویان باید ابتدا با دانشگاه یا کالج خود مشورت کنند، زیرا بسیاری از موسسات خدمات زیر را ارائه میدهند:
- صندوقهای کمک هزینه (Hardship Funds): کمکهای مالی برای پرداخت پیشپرداخت یا اجارههای اولیه.
- موجران مورد تایید دانشگاه: فهرستی از موجران که با شرایط دانشجویان بینالمللی آشنا هستند و ممکن است از درخواست ضامن چشمپوشی کنند.
- طرحهای ضمانت دانشگاهی: برخی دانشگاهها خودشان به عنوان ضامن رسمی برای دانشجویان عمل میکنند.
توصیههای ویژه برای ایرانیان تازهوارد
ایرانیانی که به بریتانیا میآیند با چالشهای خاصی روبرو هستند، زیرا معمولاً هیچ سابقه مالی در بریتانیا ندارند و نمیتوانند از داراییهای موجود در ایران به عنوان وثیقه استفاده کنند.
مقایسه خدمات ضامن
هنگام مقایسه خدماتی مانند Housing Hand یا RentGuarantor، به این موارد دقت کنید:
- ساختار پرداخت: آیا مبلغ یکباره را ترجیح میدهید یا اشتراک ماهانه؟
- ارزش افزوده: برخی سرویسها دسترسی به پزشک مجازی (Virtual GP) یا مشاورههای حقوقی ارائه میدهند که برای شروع زندگی در بریتانیا بسیار مفید است.
- سرعت تایید: در بازار پرسرعت اجاره بریتانیا، سرویسی که ظرف ۴ تا ۲۴ ساعت تصمیم میگیرد، حیاتی است.
نکات تاکتیکی برای موفقیت
- از بنگاههای بزرگ دوری کنید: آژانسهای بزرگ شرکتی معمولاً از نرمافزارهای سختگیرانه «قبول یا رد» استفاده میکنند. موجران خصوصی (Private Landlords) معمولاً انعطاف بیشتری دارند و حاضرند درباره مدارک جایگزین یا توصیهنامهها گفتگو کنند.
- روایت خود را آماده کنید: به طور واضح توضیح دهید که برای تحصیل یا کار از ایران آمدهاید، بودجه لازم را دارید، اما صرفاً به دلیل تازهوارد بودن، سابقه اعتباری محلی ندارید.
